یکی از پایه های مهم و اساسی طراحی مکانیزم آسانسور در ساختمان ها ، بررسی ابعاد کابین آسانسور است. که نقشی مهم و حیاتی در امنیت ، کارایی و راحتی کاربران ایفا می نماید. ابعاد کابین آسانسور مطابق با استانداردهای پذیرفته شده در صنعت آسانسور و استاندارد بین المللی EN 81-20 تعیین می گردد. و برخی از آیتم ها شامل طول ، عرض ، ارتفاع ، فضای جانبی و… را در بر می گیرد. در این بین سازندگان ، مالکین و مدیران ساختمان با سوالات و چالش هایی مواجه می شوند. این که :
- ابعاد کابین براساس ظرفیت به چه صورت است؟
- ابعاد کابین 4 نفره در پلان چگونه تعیین می شود؟
- جدول ابعاد چاله آسانسور به چه صورت است؟
با پاسخ به این سوالات و چالش ها می توان بهترین تصمیم را در خصوص خرید کابین با توجه بررسی دقیق ابعاد آن اتخاذ نمود. در ادامه با ما همراه باشید.
فهرست مطالب
ابعاد کابین آسانسور
یکی از مهم ترین عوامل در ساخت و طراحی آسانسور ، ابعاد کابین آسانسور است. که براساس استانداردهای ملی و بین المللی تعیین می گردد. و باعث حفظ ایمنی بیشتر کاربران در آسانسور می شود. بر این اساس عرض و طول کابین براساس تعداد نفرات محاسبه می شود. باید به این نکته توجه نمود: ابعاد در آسانسورهای مسکونی با تجاری متفاوت است. ابعاد کابین ضمن این که بر ظرفیت حمل مسافر تاثیرگذار است بلکه بر فضای مورد نیاز در ساختمان نیز موثر است. انتخاب اصولی ابعاد می تواند مانع ، از بین رفتن فضا در این سیستم شود.
ابعاد باید با توجه به نوع کاربری آسانسور، مانند آسانسورهای هیدرولیکی یا کششی، تنظیم شود. برای نمونه، در آسانسورهای کوچک، ابعاد کابین آسانسور میتواند از 0.9 متر مربع شروع شود و تا بیش از 2 متر مربع برای آسانسورهای بزرگتر گسترش یابد. ابعاد همچنین شامل عمق چاله و فضای بالای کابین است که باید حداقل 1 متر برای چاله و 3.5 متر برای فضای بالای آن در نظر گرفته شود. رعایت دقیق ابعاد کابین آسانسور در مرحله طراحی، از مشکلات فنی بعدی جلوگیری میکند. در پاسخ به سوال اول مقدمه ابعاد کابین براساس ظرفیت به شرح زیر است:
ابعاد کابین آسانسور 2 نفره
کابین های 2 نفره به طور معمول برای فضاهای کوچک مانند ویلاها و آسانسورهای خصوصی طراحی می شوند. و در کمترین فضا قابل نصب هستند. ابعاد این نوع از کابین اغلب 80 سانتی متر در 80 سانتی متر است. که فضای لازم برای دو نفر را فراهم می کند. طراحی کابین با ظرفیت 2 نفره بایستی به گونه ای باشد که قابلیت چرخش 360 درجه برای افراد امکان پذیر باشد. ارتفاع داخلی کابین با این ظرفیت حدود 200 تا 210 سانتی متر است. و وزن بار مجاز آن نیز بین 150 کیلوگرم است. در ساختمان های قدیمی با ارتفاع محدود و آپارتمان های کوچک انتخاب کابین های 2 نفره مفید است.
گفتنی است: ابعاد کابین 2 نفره بر اساس استاندارد EN 81-20 تعیین میشود که حداقل فضای مفید را الزامی میکند. ابعاد این نوع از کابین شامل عرض 90 سانتی متر و طول 80 سانتی متر در برخی مدلها است تا انعطافپذیری بیشتری داشته باشد. ضمن این که ابعاد باید با عمق چاله 1.2 متر هماهنگ شود تا عملکرد بهینهای داشته باشد. استفاده از این ابعاد در آسانسورهای پنوماتیک یا هیدرولیکی رایج است. و مصرف انرژی آن پایین است.
ابعاد کابین آسانسور 3 نفره
کابین های آسانسور 3 نفره برای فضای کوچک و آپارتمان های کم ارتفاع مناسب است. و فضای بیشتری نسبت به مدل 2 نفره در آن وجود دارد. این نوع از آسانسور دارای ابعاد 90 سانتی متر در 90 سانتی متر است. که ظرفیت حمل 225 کیلوگرم را داراست. طراحی این نوع از کابین باید به گونه ای باشد که سه نفر بتوانند به راحتی در آن بایستند. ارتفاع این نوع از کابین نیز بین 200 تا 210 سانتی متر است. و درب ورودی آن با عرض 70 سانتی متر به طور معمول طراحی می شود.
کابین این نوع از آسانسورها با تمرکز بر ایمنی، شامل کف ضدلغزش و روشنایی مناسب است. در برخی موارد، ابعاد این کابین ها 3 نفره به 100 سانتی متر در 90 سانتی متر افزایش مییابد تا ویلچر کوچک جای گیرد. استفاده ازکابین آسانسور 3 نفره در آسانسورهای کششی رایج است و سرعت آن حدود 1 متر بر ثانیه است.
ابعاد کابین آسانسور 4 نفره
یکی از محبوب ترین ابعاد کابین برای آسانسور های مسکونی ، ظرفیت 4 نفره است. ابعاد این نوع از کابین ها بین 100 سانتی متر در 100 سانتی متر طراحی می شود. که ظرفیت 300 کیلوگرم را پشتیبانی میکند. این ابعاد فضای کافی برای تردد 4 نفر را فراهم می کند. ارتفاع مفید آن بین 200 تا 210 سانتی متر است. و بهترین عرض درب برای این نوع از کابین ها ، 80 سانتی تر است. در طراحی پلان ساختمان ها این ابعاد بایستی به طور اصولی و با دقت بالا محاسبه گردد. تا هماهنگی با راهروها حفظ شود.
در جزئیات فنی، ابعاد این نوع از کابین ، بر اساس استانداردهای ایرانی و بینالمللی مانند ISIRI 6303 تنظیم میشود. این ابعاد میتواند به صورت مربعی یا مستطیلی باشد، مانند 110 در 100 سانتی متر. این ابعاد با عمق چاله 1.3 متر سازگار است و سیستمهای تهویه آن ضروری است.
ابعاد کابین آسانسور 5 نفره
کابین های 5 نفره برای ساختمان هایی با ترافیک کم و متوسط طراحی می شود. و فضای بیشتری را برای کاربران به وجود می آورد. ابعاد این کابین ها معمولاً 110 سانتی متر در 100 سانتی متر است و ظرفیت آن 375 کیلوگرم است. طراحی ابعاد بایستی به گونه ای باشد که 5 نفر در آن به راحتی تردد نمایند. ارتفاع مفید آن نیز بین 200 تا 210 سانتی متر مناسب است.
متریال این نوع از کابین ها شامل دیوارهای عایق صدا و نور LED است. در مدلهای پیشرفته، ابعاد این نوع از کابین به 120 در 110 سانتی متر میرسد. استفاده از این ابعاد در آسانسورهای هوشمند امکانپذیر است. و همچنین برای حمل کالاهای سبک مناسب است.
ابعاد کابین آسانسور 6 نفره
کابین های آسانسور 6 نفره گزینه ای مناسب برای آسانسورهای مسکونی و اداری کوچک است. ابعاد این نوع کابین به طور معمول بین 120 در 110 سانتی متر طراحی می شود. و ظرفیت آن 450 کیلوگرم است. ارتفاع مفید این نوع از کابین ها بین 200 تا 210 سانتی متر است.
عرض درب این نوع از کابین نیز معمولا 80 سانتی متر است. و ارتفاع مفید آن نیز بین 200 تا 210 سانتی متر است. باید به این نکته توجه نمود: ابعاد این نوع از کابین ها می تواند مستطیلی مثلا 110 در 140 سانتی متر باشد.
ابعاد کابین آسانسور 8 نفره
کابین های آسانسور 8 نفره برای پروژه هایی با ترافیک متوسط و مکان های اداری گزینه ای مناسب است. ابعاد این نوع از کابین ها معمولا 140 در 110 سانتی متر است. و ظرفیت آن 600 کیلوگرم است. طراحی این نوع از کابین ها باید به گونه ای باشد که حداقل 8 نفر را به راحتی حمل کند. ارتفاع مفید آن بین 200 تا 210 سانتی متر است.
در برخی از مدل های کابین ابعاد 160 در 140 سانتی متر در نظر گرفته می شود. و ابعاد آن با عمق چاله 1.5 متر سازگار است.
ابعاد کابین آسانسور 10 نفره
کابین های آسانسور 10 نفره برای مراکز اداری و تجاری گزینه ای مناسب است. ابعاد آن اغلب بین 160 در 140 سانتی متر است. و ظرفیت آن نیز 750 کیلوگرم است. طراحی این نوع از کابین نیز بایستی به گونه ای باشد که حداقل 10 نفر آن بدون مشکل جابجا شود. درب این نوع از آسانسور به طور معمول 90 سانتی متر عرض دارد.
ابعاد این کابین ها بر اساس استانداردهای ASME A17.1 تعیین میشود. و میتواند مربعی 160 در 160 سانتی متر نیز باشد. این نوع از کابین ها در آسانسورهای پر سرعت نیز رایج است.
در یک شهر شلوغ و پرهیاهو، آقای نادری ، مهندس جوانی بود که تازه کارش را در یک شرکت معماری بزرگ شروع کرده بود. او مسئولیت طراحی آسانسور برای یک برج مسکونی ۱۰ طبقه را بر عهده گرفته بود و از همان ابتدا، با چالش ابعاد کابین روبرو شد. امیر در دانشگاه فقط تئوریها را خوانده بود، اما حالا باید ابعاد کابین آسانسور را طوری محاسبه میکرد که هم فضای کافی برای خانوادههای پرجمعیت فراهم کند و هم هزینههای ساخت را کنترل نماید. روز اول، او ابعاد کابین آسانسور را برای ۶ نفره، 120 در 110 سانتی متر در نظر گرفت، اما مدیر پروژه هشدار داد: ابعاد کابین باید با استاندارد EN 81-20 همخوانی داشته باشد، وگرنه ساکنان از تنگ بودن فضا شکایت خواهند کرد. آقای نادری با مشورت با کارشناس فنی رایا آسانسور بهترین ابعاد را برای پروژه انتخاب نمود. ضمن این که کلیه قطعات نیز با قیمت مناسب و منطقی از رایا آسانسور خریداری شد. و در یک پروسه منظم نصب گردید. اکنون کلیه ساکنان از فضای کابین رضایت کامل دارند.
یاسین بیدی | مدیر فنی رایا آسانسور
ابعاد آسانسور 4 نفره در پلان
در پاسخ به سوال دوم مقدمه ابعاد آسانسور 4 نفره در پلان معماری باید با دقت در نقشه های طبقات گنجانده شود. این ابعاد در پلان معمولاً شفت 140 در 140 سانتی متر را اشغال میکند. و شامل فضای چاله و بالای کابین است که حداقل 4 متر ارتفاع کل نیاز دارد. در پلان ابعاد با راهپلهها و راهروها هماهنگ میشود تا دسترسی آسان باشد. این نوع از کابین ها برای ساختمان های 4 طبقه گزینه ای ایده آل هستند.
در طراحی پلان ابعاد باید با نرمافزارهایی مانند AutoCAD ترسیم شود. ابعاد کابین در پلان شامل دربهای جانبی یا مرکزی است. و با تمرکز بر ایمنی، دیوارهای بتنی اطراف شفت را الزامی میکند. استفاده از کابین آسانسور 4 نفره در پلان برای بازسازی ساختمانهای قدیمی مفید است.
جدول ابعاد چاله آسانسور
در پاسخ به سوال سوم مقدمه جدول ابعاد چاله آسانسور به شرح زیر است:
| نوع آسانسور (تعداد نفرات) | عمق چاله (میلیمتر) | عرض چاله (میلیمتر) | طول چاله (میلیمتر) | ارتفاع بالای کابین (میلیمتر) | ظرفیت بار (کیلوگرم) | سرعت حداکثر (متر بر ثانیه) | استاندارد مرجع |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2 نفره | 1200 | 1000 | 1000 | 3400 | 150 | 0.63-1.0 | EN 81-20, ISIRI 6303 |
| 3 نفره | 1300 | 1100 | 1100 | 3500 | 225 | 0.63-1.0 | EN 81-20, ASME A17.1 |
| 4 نفره | 1350 | 1200 | 1200 | 3600 | 300 | 1.0 | ISIRI 6303, EN 81-70 |
| 5 نفره | 1400 | 1300 | 1200 | 3700 | 375 | 1.0-1.6 | EN 81-20, ASME A17.1 |
| 6 نفره | 1450 | 1400 | 1300 | 3800 | 450 | 1.0-1.6 | ISIRI 6303, EN 81-70 |
| 8 نفره | 1500 | 1600 | 1400 | 3900 | 600 | 1.0-2.0 | EN 81-20, ASME A17.1 |
جمع بندی
در جمعبندی، ابعاد کابین به عنوان عنصری کلیدی در طراحی آسانسورها، تأثیر مستقیمی بر ایمنی، کارایی و هزینههای کلی پروژه دارد. ابعاد کابین بر اساس تعداد نفرات، از 2 نفره با مساحت حدود 0.8 متر مربع تا 10 نفره با بیش از 2 متر مربع، متنوع است و همیشه باید با استانداردهای EN 81-20 و ISIRI 6303 همخوانی داشته باشد.
انتخاب صحیح ابعاد کابین نه تنها فضای بهینه در ساختمان ایجاد میکند، بلکه از هدررفت منابع جلوگیری مینماید و راحتی کاربران را تضمین میکند. برای مثال، ابعاد کابین آسانسور 4 نفره با 100 در 100 سانتی متر ، تعادل مناسبی بین ظرفیت و فضای اشغالی ارائه میدهد. ابعاد کابین همچنین باید با چاله و فضای بالای کابین هماهنگ باشد تا عملکرد بدون نقص داشته باشد. در نهایت، ابعاد کابین در آسانسورهای مدرن با فناوریهای هوشمند، به سمت طراحیهای کارآمدتر و سبزتر حرکت میکند.
سوالات متداول
ابعاد کابین استاندارد برای آسانسورهای مسکونی بر اساس استانداردهای EN 81-20 و ISIRI 6303 تعیین میشود و معمولاً از 80 در 80 سانتی متر برای مدلهای 2 نفره شروع میشود. ارتفاع مفید در این کابین ها بین 200 تا 210 سانتی متر است. .
برای انتخاب ابعاد کابین بر اساس تعداد نفرات، ابتدا ترافیک ساختمان و نوع کاربری را ارزیابی کنید. مثلاً برای 4 نفر، ابعاد کابین 100 در 100 سانتی متر ایدهآل است. ابعاد کابین باید ظرفیت بار را پوشش دهد، مانند 300 کیلوگرم برای 4 نفر، و با استانداردهای ایمنی همخوانی داشته باشد.
حداقل ابعاد کابین برای دسترسی ویلچر بر اساس استاندارد EN 81-70، عرض 90 سانتی متر و طول 110 سانتی متر است تا فضای مانور ویلچر فراهم شود. ضمن این که عرض درب ورودی حداقل 80 سانتی متر در نظر گرفته شود.
ابعاد کابین هیدرولیکی معمولاً فشردهتر است و عمق چاله کمتری (حدود 1.2 متر) نیاز دارد، در حالی که ابعاد کابین کششی چاله عمیقتری (1.5 متر یا بیشتر) میطلبد.
عمق چاله آسانسور معمولاً 10 تا 15% از ارتفاع کابین است و برای ابعاد کابین 4 نفره، حدود 135 سانتی متر توصیه میشود. ابعاد کابین با چاله باید هماهنگ باشد تا سیستم ترمز و بافرها فضای کافی داشته باشند. برای بهینهسازی، عمق چاله نسبت به ابعاد کابین میتواند با آسانسورهای بدون چاله کاهش یابد.
افزایش ابعاد کابین از 4 نفره به 6 نفره میتواند هزینه ساخت را افزایش دهد، زیرا شفت بزرگتر و مواد بیشتری نیاز است. ابعاد کابین بزرگتر مصرف انرژی بالاتری دارد، اما ظرفیت حمل را بهبود میبخشد. با این حال، سرمایهگذاری در ابعاد کابین بزرگتر ارزش بلندمدت دارد.
برای نوشتن دیدگاه باید وارد بشوید.